ریشهی «کویر» درست دانسته نیست. اما در این حد میدانیم که شکل قدیمی آن «گَویر» بوده است. چون در پارتی و پهلوی به این شکل ثبت شده است. حدسم آن است که این کلمه از ریشهی هندواروپایی «*gav» به معنای «محرومیت» برخاسته باشد و با «گم» خویشاوند باشد، که شرحش در همین مدخل آمده است.
«کویر» در شعر و ادب پارسی با بسامدی اندک به کار گرفته شده است:
اسدی توسی: «بیابانی از وی رمان دیو و شیر همه خاک ریگ و همه شخ کویر»
فخرالدین اسعد گرگانی: «نه از گرما شکوهد نه ز سرما نه از ریگ و کویر و کوه و دریا»
عبدی زاکانی: «لشکر موشها ز راه کویر لشکر گربه از کُهستانا»